As formas da memoria

Cálida e informal. Esa era a atmosfera na entrega dos premios Voces de Liberdade do PEN Clube de Galicia en Vigo, que este ano recoñeceron a traxectoria de dúas figuras vivas da memoria galeguista, Francisco Fernández del Riego e Isaac Díaz Pardo. Os dous homenaxeados, capaces de articular lúcidos discursos a pesar da súa idade, contaron co apoio de máis dun cento persoas, entre as que se atopaba a conselleira de Cultura, Ánxela Bugallo; a secretaria xeral de Política Lingüística, Marisol López, e o alcalde de Vigo, Abel Caballero, ademais de numerosos escritores e profesionais vinculados ao mundo da edición.

O presidente do PEN, Luís González Tosar abriu o acto cunha crónica histórica desta asociación de escritores, que se articula, dixo, arredor da liberdade de expresión, "como a que Fernández del Riego e Díaz Pardo desenvolveron ao longo da súa vida". Tras a lectura das actas do xurado, realizada polo secretario do clube, Gonzalo Navaza, Marilar Aleixandre e Camiño Noia foron as encargadas de facer a loubanza dos homenaxeados.

Mentres Noia perfilou a traxectoria del Riego, con detalles das súas achegas á resistencia galeguista durante a ditadura de Franco a través de Galaxia e doutras iniciativas nas que se involucrou, Marilar Aleixandre centrouse nos múltiples proxectos de Díaz Pardo, como o Laboratorio de Formas. "As formas da memoria, as formas da resistencia. E hoxe, unha vez máis, cando o Laboratorio e todo o que significa é ameazado, debemos, como ti nos ensinaches co teu exemplo, resistir", concluíu Aleixandre.

Os dous homeanxeados responderon con senllos discursos, máis incisivo o de Díaz Pardo cando saudou os presentes e se detivo en Marisol López, "a muller que está traballando para que o galego morra dignamente". A resposta da secretaria xeral ao artífice de Sargadelos chegaría no seu turno: "estou aquí para que viva".

Despois do acto, celebrouse un xantar no que, a micrófono aberto, deixaron o seu testemuño personalidades como María Xosé Queixán, Luz Pozo, Víctor F. Freixanes ou Pousa Antelo. Todos eles fixeron referencia á situación actual de Sargadelos e ao feito de que non se lle recoñeza a Díaz Pardo o seu papel trasecendental na historia desa simbólcia empresa.