A dor do exilio interior

‘Nove’ é, para a súa autora, un proxecto moi persoal

Unha dor íntima e fonda. A do sentimento de perda, de ausencia. A dor da soidade, do illamento, do exilio interior. É o celme de Nove, o poemario de María Lado que, tras ser galardoado co X Premio de Poesía Avelina Valladares, acaba de publicar Edicións Fervenza. A autora realizará a primeira presentación desta obra o sábado, día 19, ás 21:00 horas na Biblioteca de Muxía, nun acto organizado pola asociación Pedra dos Corvos.

Nove, -forma abreviada de Novembro, a illa que protagoniza este poemario-, é un libro "un pouco escuro", tal como explica a súa creadora. Unha obra que recrea unha atmósfera neboenta, nunha paisaxe densa e dotada, se cadra, para o lector, de certo misterio. Dunha aura que transmite sensacións de angustia e desacougo.

Porque Nove agromou da experiencia da catástrofe do Prestige, tal como a viviu unha persoa tan ligada ao mar como María Lado, nada en Cee. "Comecei a escribir o libro hai uns anos. Tiña algún poema, un ambiente, uns relatos que finalmente non incluín, uns personaxes... Os primeiros poemas teñen xa case cinco anos. Co tempo funo traballando máis, ata que tiven abondo para mandalo ao Avelina Valladares. Así, na historia do libro, a xénese é o Prestige. Pero despois é unha metáfora de dúas ideas: o exilio interior e a dor", comentou.

"Unha dor punzante, relacionada co abandono. A illa é unha balea que navega como un paria, sen vontade de navegar, entre a néboa. Interesábame introducir a idea de nación, do sentimento de pertenza, de exilio, de sentirse apartado e non encaixar en ningún sitio, que é o que leva a vivir nunha illa. A dor axuda a que te separes do resto. A illa é un sitio pechado, arisco, case sen relacións sociais.... Á illa, a xente chega voluntariamente, pero despois ve que é é moi difícil vivir alí, por moito que se esforce", engadiu.

O mar está moi presente neste poemario. Pero non é un mar amable. "Noutros poemas teño un mar máis tranquilo, de fábula. O de Nove non é un mar paradisíaco, senón todo o contrario: ponse en contra da xente, é como un animal vivo e fero. Quería romper coa idea do mar de postal, prácido, para achegarme, se cadra, máis á realidade: a da violencia do mar, un mar segador e vingativo. Por iso utilizo imaxes coma a dos afogados, que son unha parte da realidade do mar, ou a dos percebes que morden, os fardos arrastrados pola auga ou os barcos fracasados ao naufragar, ou a dos coitelos e os cortes", apuntou.

A illa chámase Novembro porque "foi o mes do Prestige, e é un mes frío, escuro. Ademais, é unha palabra moi sonora", sinalou. Na illa, as mulleres teñen o poder da palabra, lembran e transmiten a historia. "As mulleres gardan o galego, a primeira lingua, nun momento de crise. O saber dos homes é máis empírico: abren a balea...", contou.