Na lareira, polas dez dunha noite de píntegas de 1963, un lar auxiliado por unha grosa cheminea de nobre cantería, alí entre as pedras unha cachola de carballo sempre con rescaldo era coma o imán perfecto, sobre o que se amontoaban achas e toros que semellaban competir por achegar a chama máis grande.

Lume de enraizamento balsámico para velas mocosas de nariz en carne viva e constante formigo da intensa friaxe, menos mal que o lume era media mantenza, dicía o avó que amorriñaba con dedicación exclusiva.

Animados pola larada e uns sorbiños de augardente, naquela lareira todos eran contadores sempre que a idade e o prestixio así llo concedesen. O carrusel non se detiña, conto contado, pasa a quenda o que está ao lado.

Grandes contadores, mellores inventores, entre eles destacaban Manuel o caraminol, Andrés o expreso e Anxelo o da lingua calva. Ademais tamén participaban da roda outros moitos, entre eles destacaban o mestre Aquilino e Marcelino o divino. O divino por hábito non contaba, só anotaba, así a súa veceira era aproveitada polos outros participantes para mollar a palleta, intres de reflexivo silencio para que o escribente tivera tempo a actualizar as súas notas e de seguido continuar.

Aquilino, posiblemente por deformación profesional, sempre facía das súas intervencións lecturas con incontables explicacións, lector de hábitos e celme moi cultivada. A súa teima nocturna era fundamentalmente o tridente formado pola lírica de gran pureza e fondura de Rosalía, Castelao o médico que chegou ao fondo da alma do pobo e Otero Pedrayo considerado polo mestre como o posuidor dunha profunda prosa sensorial de grandes estímulos nunha terra de intenso arrecendo.

Lía o mestre a estes vates e na lareira todos gustaban da escrita, mesmo a maioría dende o seu mundo iletrado a comprendían, tamén ousaban empregala con posterioridade nas súas intervencións fronte as brasas, era lingua de seu, de terra propia que lle acaía moi ben a súa fala e tamén a propia terra para conservar a súa identidade.

Noite a noite, calquera noite, unha noite calquera, sempre de vagar era o tempo de contar, contar e escoitar a lingua viva, a fala activada enfrontada a unha larada permanente dende o equinoccio outonal a primaveral, sempre no caloriño morniño e loitando fronte ás almorrás.

Lareiras, corredoiras, carreiros, magostos, matanzas, raias, mallas,... foron os grandes lugares patriciados dun pobo que merece homenaxe día a día por manter viva a súa lingua. As charamuscas esvaécense no ar, mais as brasas deses rescaldos ardentes aínda seguen presentes no espírito da xente que fala a lingua herdada dos seus devanceiros.

Hoxe e sempre, por unha lingua sempre viva, día a día, no seu esplendoroso día, celebramos pasado, presente e futuro, dun pobo cunha fala que resiste os embates dunha tempestade que non cesa.

Na matricial Galiza sempre túa

que dende a Torre de Hércules ao Miño

un facho acederá por cada illa,

cando ti volvas polo mare;

de toxo unha fogueira en cada monte;

cando ti volvas polo mare;...